نبى در تورات « 1 » از خاطرم گذشت . قامت و اندام او به خوبى گوياى حال و كارش بود . او در خانواده‌اى سپاهى زاده شده و در بيست‌ويك سالگى به نيروى قزاق پيوسته بود . فوج‌هاى قزاق ايران به وسيله نيروى قزاق روسيه تعليم مىديد . سربازان ايرانى تن‌آسا و خودسر بودند ، پى دستور فرمانده‌شان نمىرفتند ، و ورد زبانشان « فردا » بود . آنها هر كار را به فردا مىانداختند . فقط رضا خان بود كه « فردا » نمىگفت ، و بيدرنگ دنبال امر فرمانده‌اش مىرفت و كار را به انجام مىرساند . او در آن سالها خود را در جاى افسرى شايسته اعتماد ، ممتاز ساخت ؛ و افسر انگليسى كه با قشون ايران سروكار داشت مىگفت : « رضا خان مردترين و هوشمندترين سرباز ايرانى است كه ديده‌ام . هميشه ساكت است و چندان سخن نمىگويد ، اما چون امر خطيرى پيش آيد پرسش‌هاى اساسى را تند و پىدرپى مطرح مىكند ، و در زودفهمى و تصميم‌گيرى بىنظير است . » رضا خان فرماندهى قواى ايران را يافت ، وزير جنگ شد ، و در مدت دو سال تحول كلى ، در قشون ايجاد كرد ، و در سال 1923 ( 1302 خورشيدى ) رياست وزرايى يافت . او سپس به حكومت موقت رسيد ، و در ماه دسامبر 1925 ( آذر 1304 ) مجلس مؤسسان كه براى اين كار تشكيل شده بود پادشاهى را به او تفويض كرد ، و اعليحضرت رضا شاه پهلوى ناميده شد . « پهلوى » نام زبان كهن ايرانى است كه حدود سه هزار سال پيش ، در عصر درخشان فرهنگ ايران ، رواج داشت . اين زبان از سانسكريت جدا شده بود ، و خط

--> ( 1 ) . كتاب ارمياى نبى : « كتابى از عهد قديم ، شرح حال ارميا ( عبرى - بزرگ‌داشتهء يهود ) ، رونقش در 600 ق . م . ، يكى از پيغمبران بزرگ بنى اسرائيل است كه در زمان يوشيا و جانشينانش مردم را در اورشليم موعظه مىكرد . جز پيشگويى دربارهء شكستى كه به سياست خارجى يهودا وارد مىشود پيشگويى ديگرى نكرد ، و اصرار داشت كه مردم از مقاومت بيهوده در برابر بابل دست بردارند و به اصلاح امور داخلى و بهبود دينى خود بپردازند . براى همين نصايح ، او را به زندان انداختند . پس از سقوط اورشليم آزاد شد ( 586 ق . م . ) . اشاراتى به مسيح منتظر در اين كتاب ديده مىشود . . . در جاهاى ديگر كتاب مقدس نيز اشاراتى به ارميا هست . » ( مصاحب ، دائرة المعارف فارسى ) .